CLARITY Act: wat de Amerikaanse cryptowet regelt en waar hij in de Senaat staat

Aanvulling 4 november 2026, 05.27 uur CET: NBC News ziet de Democraten als winnaar in het Huis van Afgevaardigden en in de Senaat. Voor deze wet is de overgangszitting tot 3 januari 2027 daarmee het laatste venster in de huidige vorm. Daarna moet een nieuwe versie door commissies die naar verwachting door Maxine Waters en Elizabeth Warren worden geleid. TD Cowen verwacht bij deze uitslag twee jaar lang geen besluit. Actueel: wat de uitslag in het Huis van Afgevaardigden voor crypto betekent, wat de uitslag in de Senaat voor crypto betekent.

De CLARITY Act, voluit Digital Asset Market Clarity Act (H.R. 3633), is een Amerikaans wetsvoorstel dat het toezicht op cryptoactiva moet verdelen tussen beurstoezichthouder SEC en termijnmarkttoezichthouder CFTC en cryptobeurzen een landelijke registratie moet voorschrijven. Het Huis van Afgevaardigden nam het op 17 juli 2025 aan met 294 tegen 134 stemmen. In de Senaat strandde op 15 september 2026 de motie om het debat te openen met 49 tegen 50 stemmen; nodig waren er 60. Wet is de CLARITY Act daarmee niet, en op 22 oktober 2026 is er geen nieuwe stemming gepland. Op deze pagina zijn wettekst, stemmingen en stappen van toezichthouders onderbouwd; hoe wij de kansen van een tweede poging inschatten, staat verderop en is als duiding gemarkeerd. Hoe de midterms de kansen van de wet veranderen, staat in onze ticker Midterms 2026 uitslag live.

Wat de stemdag teweegbracht, staat in ons verslag over het stranden van de CLARITY Act en de rol die de CFTC daarna overneemt.

CLARITY Act: de belangrijkste punten op een rij

• Ingediend op 29 mei 2025: het voorstel van de Republikein French Hill verdeelt het cryptotoezicht tussen CFTC en SEC en schrijft beurzen, brokers en handelaren een registratie bij de CFTC voor.
• 294 tegen 134 in het Huis van Afgevaardigden: op 17 juli 2025 stemden alle 216 stemmende Republikeinen en 78 Democraten voor de CLARITY Act.
• 49 tegen 50 in de Senaat: op 15 september 2026 ontbraken elf stemmen voor de vereiste meerderheid van 60. Geen enkele Democraat stemde voor, vier Republikeinen stemden tegen.
• Deadline 3 januari 2027: dan eindigt het 119e Congres en vervallen niet-aangenomen voorstellen. Tot dan kan de Senaat de stemming herhalen, daarna begint een nieuwe poging van voren af aan.
• Toezichthouders handelen zonder wet: de SEC rekent sinds maart 2026 onder meer bitcoin, ether, XRP en Solana tot digitale grondstoffen, de CFTC verzamelt tot 14 december 2026 reacties op eigen cryptoregels.
• Stablecoins zijn al geregeld: de GENIUS Act is sinds 18 juli 2025 wet en wordt uiterlijk op 18 januari 2027 van kracht. In de EU geldt de MiCA-verordening volledig sinds 30 december 2024.

Wat is de CLARITY Act?

De CLARITY Act is de geplande marktstructuurwet voor cryptoactiva in de VS. Hij legt vast welke toezichthouder voor welke token bevoegd is en welke regels gelden voor beurzen, brokers en projecten die tokens verkopen. De kern is het begrip “digital commodity”, een digitale grondstof: een token die vast met een blockchain is verbonden en waarvan de waarde voortkomt uit het gebruik ervan, zo luidt de definitie in de door het Huis van Afgevaardigden aangenomen wettekst.

Tot nu toe beslissen in de VS vooral rechters aan de hand van de Howey-test uit 1946 of een token een effect is. De CLARITY Act moet dat vervangen door vaste categorieën. Naast het toezicht regelt hij de gescheiden bewaring van klantvermogen, antiwitwasplichten voor beurzen en een uitzondering voor tokenverkopen tot 50 miljoen dollar in twaalf maanden. Een apart deel, de Anti-CBDC Surveillance State Act, verbiedt de Amerikaanse centrale bank een digitale centralebankdollar uit te geven.

SEC of CFTC: zo verdeelt de CLARITY Act het toezicht

Het grondidee is een taakverdeling langs de levensloop van een token. Bij de eerste verkoop, als een project geld ophaalt, blijft de SEC bevoegd. Zodra de token wordt verhandeld op een volwassen blockchain die niemand alleen beheerst, gaat de handel over naar de CFTC. Voor die overgang introduceert de versie van het Huis het begrip “mature blockchain system”. De Senaatsversie werkt in plaats daarvan met “ancillary assets”: tokens waarvan de waarde nog afhangt van het werk van een oprichtersteam en waarvoor eigen openbaarmakingsplichten bij de SEC gelden.

Voor beurzen zou dat de grootste ingreep zijn: een landelijke vergunning voor de spothandel in plaats van licenties van de afzonderlijke staten en het risico van een rechtszaak door de SEC.

CLARITY Act en GENIUS Act: stablecoins zijn al geregeld

De CLARITY Act en de GENIUS Act worden vaak door elkaar gehaald. De GENIUS Act regelt alleen stablecoins, dus tokens die een vaste waarde in dollars moeten aanhouden. Hij is sinds 18 juli 2025 wet (Public Law 119-27), nadat de Senaat hem op 17 juni 2025 met 68 tegen 30 en het Huis van Afgevaardigden op 17 juli 2025 met 308 tegen 122 stemmen had aangenomen. Hij wordt uiterlijk op 18 januari 2027 van kracht, 18 maanden na de ondertekening, of al 120 dagen na de definitieve uitvoeringsregels van de toezichthouder. Uitgevers hebben dan een vergunning nodig, moeten hun tokens volledig met reserves dekken en mogen houders geen rente betalen.

De CLARITY Act regelt de rest: bitcoin, ether, altcoins en de platforms waarop ze worden verhandeld. Bij stablecoins gaat de Senaatsversie verder. Artikel 404 daarvan verbiedt ook beurzen en andere dienstverleners klanten rente of renteachtige premies te betalen alleen voor het aanhouden van stablecoins; premies voor echt gebruik blijven toegestaan. Over precies die grens streden banken en cryptobeurzen maandenlang.

De weg van de CLARITY Act: tijdlijn van het Huis tot de Senaat

De belangrijkste stappen volgens de officiële procedurelijst van het Congres voor H.R. 3633:

Tussen de ontvangst in de Senaat en de eerste stemming in de bankencommissie verstreken bijna acht maanden, waarin de tekst volgens de Republikeinse senator Bernie Moreno groeide van 300 naar meer dan 600 pagina's. Hoe Coinbase in januari de behandeling stillegde en hoe de situatie vlak voor de stemming was, beschreven we in eerdere artikelen.

CLARITY Act in de Senaat: op 15 september ontbraken elf stemmen

Op 15 september 2026 werd niet over de wet zelf gestemd, maar over de vraag of de Senaat het debat überhaupt opent. Daarvoor zijn 60 van de 100 stemmen nodig, anders kan de minderheid elk voorstel ophouden met eindeloze toespraken, de filibuster. Volgens het Congressional Record stemden 49 senatoren voor en 50 tegen (stemming nummer 234).

Zelfs met alle 53 Republikeinen hadden er zeven stemmen uit het andere kamp ontbroken. Opvallend is wie tegen stemde: Ruben Gallego en Angela Alsobrooks hadden in mei in de bankencommissie nog voor het voorstel gestemd, zoals CNBC meldde. Thom Tillis, mede-auteur van de Senaatsversie, stemde om procedurele redenen tegen: alleen wie aan de winnende kant staat, mag volgens het reglement een herhaling van de stemming aanvragen. Dat verzoek diende hij nog dezelfde dag in.

Uiteindelijk ging de strijd over ethische regels. Elizabeth Warren, hoogste Democraat in de bankencommissie, onderbouwde haar nee in de plenaire zaal met het argument dat de kort voor de stemming gepresenteerde ethische regels de cryptozaken van de president en zijn familie niet effectief beperkten en de handhaving volledig bij de minister van Justitie lag (toespraak in de volledige tekst). Bernie Moreno wierp in hetzelfde verslag tegen dat de Senaat juist in het debat dat het nee verhinderde over de ethische regels had moeten twisten.

Onze duiding: een gestrande procedurestemming hoeft geen einde te zijn. Bij de GENIUS Act strandde dezelfde stap op 8 mei 2025 met 48 tegen 49 stemmen, bijna zes weken later passeerde de wet de Senaat met 68 tegen 30. Toen ging het om details, en er bleef meer dan een jaar tijd. Bij de CLARITY Act stemde geen enkele Democraat voor, draait de strijd om de cryptozaken van de president en dus om een politieke vraag, en tot het einde van de zittingsperiode blijven ongeveer tien weken. Een goedkeuring nog in 2026 achten we daarom onwaarschijnlijk. De regels voor de Amerikaanse cryptomarkt komen de komende maanden eerder van SEC en CFTC.

CLARITY Act 2.0: zo gaat het verder na de Senaatsstemming

Formeel leeft de CLARITY Act voort. H.R. 3633 staat op de plenaire agenda van de Senaat, en het verzoek van Tillis maakt het mogelijk de gestrande stemming opnieuw te agenderen. “CLARITY Act 2.0” is geen officiële naam, maar de aanduiding in branchemedia voor deze tweede poging. Basis zou de vervangende tekst zijn die senator Cynthia Lummis vóór de stemming in herziene vorm publiceerde en die de delen van de banken- en de landbouwcommissie samenvoegt. Wat daarin is veranderd, bespraken we in een eerder artikel over de tweede poging.

De kalender is krap. Op 3 november 2026 kiezen de VS een nieuw Huis van Afgevaardigden en ongeveer een derde van de Senaat. Daarna blijft de lame-duck-zitting tot het einde van het 119e Congres op 3 januari 2027. Tot dan zou de Senaat de wet moeten aannemen, en omdat zijn versie afwijkt, zouden beide kamers het eens moeten worden over een gezamenlijke tekst. Anders vervalt het voorstel en begint het nieuwe Congres van voren af aan. Lummis stelt zich bij de verkiezingen niet herkiesbaar en kondigde volgens TokenPost op 8 oktober aan dat ze tot haar vertrek voor de wet blijft lobbyen.

Zonder CLARITY Act: wat SEC en CFTC al regelen

Terwijl de Senaat vastzit, gaan de toezichthouders met eigen middelen verder. Op 17 maart 2026 presenteerde de SEC, aangevuld met een richtlijn van de CFTC, een interpretatie van het effectenrecht die cryptoactiva in vijf groepen verdeelt. Digitale grondstoffen, digitale verzamelobjecten, digitale hulpmiddelen en stablecoins zijn daarin geen effecten. Als voorbeelden van digitale grondstoffen noemt de SEC 16 munten, onder meer bitcoin, ether, XRP, Solana, Cardano, Dogecoin en Chainlink. Een effect blijft wat een klassiek effect in tokenvorm is.

Het gat zit in de details. De CFTC baseert haar consultatie van 5 oktober op een bestaande bepaling voor grondstoffentransacties met hefboom of financiering, artikel 2(c)(2)(D) van de Commodity Exchange Act. De gewone aankoop van bitcoin zonder hefboom kan ze zonder nieuwe wet niet onder een registratieplicht brengen; daar blijven de licenties van de staten doorslaggevend. Juist die federale bevoegdheid voor de spotmarkt zou de CLARITY Act hebben gebracht. Daarbij komt de houdbaarheid: een interpretatie kan een toekomstige leiding van de toezichthouder veranderen, een wet alleen het Congres. CFTC-voorzitter Michael Selig noemt de consultatie een eerste stap om op aanwijzing van president Trump met de bestaande bevoegdheden een marktstructuur op te bouwen.

Voor- en tegenstanders van de CLARITY Act

• Voor: de Republikeinse meerderheid in beide kamers, in de Senaat aangevoerd door bankencommissievoorzitter Tim Scott en Cynthia Lummis, plus 78 Democraten in het Huis van Afgevaardigden. De cryptosector steunt het doel, niet elk detail. Coinbase-topman Brian Armstrong trok op 14 januari 2026 zijn steun in, onder meer omdat geplande wijzigingen premies op stablecoins onmogelijk zouden hebben gemaakt.
• Tegen in de huidige vorm: de Democraten in de Senaat, onder wie Elizabeth Warren, vooral vanwege de ethische regels en het antiwitwastoezicht. De bankenvereniging ABA eist volgens een verslag in haar Banking Journal een strenger verbod op renteachtige premies op stablecoins.
• Tegen afzonderlijke artikelen: een verbond van katholieke ordes rond de Alliance to End Human Trafficking schreef op 23 juni 2026 aan de fractieleiders in de Senaat. Het bekritiseert de bescherming van softwareontwikkelaars in artikel 604, omdat die het opsporen van geldstromen uit mensenhandel zou kunnen bemoeilijken.

Welke munten de CLARITY Act vooral raakt

Het sterkst hangen munten aan de CLARITY Act waarvan de indeling lang omstreden was. Bitcoin hoort daar niet bij, XRP wel: om precies die vraag draaide de rechtszaak van de SEC tegen Ripple. De dagkoersen van CoinMarketCap rond de Senaatsstemming tonen het verschil:

Alle tijden in UTC. XRP verloor op de stemdag bijna tien procent en daarmee meer dan de drie andere grote munten; langetermijnscenario's staan in onze XRP verwachting. Sinds maart rekent de SEC XRP in haar interpretatie uitdrukkelijk tot de digitale grondstoffen. Dat neemt een deel van de onzekerheid weg, maar blijft een interpretatie die een toekomstige SEC kan wijzigen.

Bij de beurzen is Coinbase het bekendste geval. De aan de Nasdaq genoteerde Amerikaanse beurs zou zich als “digital commodity exchange” bij de CFTC moeten registreren, in ruil daarvoor zou de onzekerheid over de bevoegdheid van de SEC wegvallen. Voor premies op stablecoin-tegoeden zou artikel 404 van de Senaatsversie doorslaggevend zijn. Kosten en aanbod van de grote platforms vergelijk je in onze vergelijking om bitcoin te kopen.

CLARITY Act en MiCA: wat geldt voor beleggers in Nederland

Juridisch verandert de CLARITY Act voor beleggers in Nederland niets. Hier geldt de Europese MiCA-verordening, die veel vragen uit het Amerikaanse voorstel al beantwoordt. De verschillen op een rij:

Wat in Washington wordt besloten, beweegt dus vooral de koersen. Je rechten tegenover een beurs hangen af van haar MiCA-vergunning, die sinds het einde van de laatste overgangstermijn op 1 juli 2026 elke aanbieder in de EU nodig heeft. Of een aanbieder die heeft, staat in het MiCA-register van ESMA. Ook fiscaal verandert de CLARITY Act niets; hoe crypto in Nederland wordt belast, lees je in ons overzicht van de crypto-belasting.

Zo volg je de CLARITY Act

De werkelijke stand tonen deze officiële bronnen:

• Congress.gov: de procedurelijst voor H.R. 3633 vermeldt elke stap met datum. Een nieuwe vermelding “Cloture motion presented” laat zien dat een stemming in de Senaat wordt voorbereid.
• Congressional Record: het dagelijkse verslag van Senaat en Huis van Afgevaardigden verschijnt op GovInfo, met de namen van alle senatoren bij hoofdelijke stemmingen.
• Banken- en landbouwcommissie van de Senaat: nieuwe voorstellen en vergaderdata verschijnen eerst op de pagina's van de commissies en van de betrokken senatoren.
• SEC en CFTC: nieuwe interpretaties, uitzonderingen en voorstellen melden de persberichten van de CFTC en van de SEC voordat ze in het Federal Register verschijnen. De volgende vaste deadline is 14 december 2026, dan eindigt de consultatie van de CFTC.

CLARITY Act: tot 3 januari 2027 blijft het venster open

De CLARITY Act is ver gekomen: aangenomen in het Huis van Afgevaardigden, goedgekeurd door twee commissies van de Senaat. Gestrand is hij tot nu toe niet op de verdeling tussen SEC en CFTC, maar vooral op de ethische kwestie. Tot 3 januari 2027 kan de Senaat de stemming herhalen, daarna zou een nieuw Congres van voren af aan moeten beginnen. Tot dan bepalen SEC en CFTC de regels, en voor beleggers in Nederland blijft MiCA de maatstaf. Deze pagina werken we bij elke nieuwe stemming bij.