Crypto futures trading: perpetual futures uitgelegd

Crypto futures zijn termijncontracten op bitcoin en andere cryptovaluta. Je speculeert daarmee op de koers zonder de munten te bezitten, kunt inzetten op stijgende én dalende koersen en met hefboom werken. De meest gebruikte vorm zijn perpetual futures: futures zonder vervaldatum, die via een regelmatige betaling, de fundingrate, dicht bij de spotkoers blijven. In Nederland is futures trading voor particulieren toegestaan. Juridisch zijn futures financiële instrumenten onder de richtlijn MiFID II en geen cryptoactiva onder MiCA. Je handelt ze bij cryptobeurzen die in de EU ook een vergunning als beleggingsonderneming hebben, of via je broker op termijnbeurzen als CME en Eurex. Hoe dat werkt, wat het kost en welke aanbieders een vergunning hebben, lees je hier.

Crypto futures in het kort: de belangrijkste cijfers

• Een bitcoin-future van CME omvat 5 bitcoin, het Micro-contract 0,1 bitcoin, het Nano-contract van Eurex 0,01 bitcoin.
• Perpetual futures hebben geen vervaldatum, bij OKX wordt de funding elke 8 uur afgerekend.
• Bij de bitcoin-perpetual van OKX betaalden longposities van 5 augustus tot 2 november 2026 bij 92 procent van de 270 afrekeningen.
• In totaal kostte het aanhouden van een longpositie in die 90 dagen 1,51 procent van haar waarde.
• Sinds 24 februari 2026 stelt de ESMA dat perpetual futures onder de regels voor CFD's kunnen vallen.
• Voor crypto-CFD's geldt in de EU sinds 1 augustus 2018 een maximale hefboom van 2 voor particulieren.

Wat zijn crypto futures? Termijncontracten met vervaldatum

Een future is een contract om een onderliggende waarde op een vaste datum te kopen of te verkopen tegen een prijs die je vandaag afspreekt. Bij crypto futures is de onderliggende waarde een munt of een index op een munt. Geleverd wordt bijna nooit: op de vervaldatum wordt het verschil tussen de afgesproken prijs en de afrekenkoers in geld verrekend. Je koopt dus geen bitcoin, maar een recht op het koersverschil.

De klassieke bitcoin-futures worden verhandeld op gereguleerde termijnbeurzen. Bij CME Group in Chicago omvat het standaardcontract 5 bitcoin, het Micro-contract een tiende bitcoin. Eurex in Frankfurt voert futures op de FTSE Bitcoin Index, een standaardcontract ter waarde van één bitcoin en sinds 5 mei 2025 een Nano-contract van een honderdste. Voor deze futures heb je een broker met toegang tot de termijnhandel nodig, die je vrijgeeft na een toets van je ervaring.

Tussen future en spotkoers zit bijna altijd een verschil, de basis. Noteert de future boven de spotkoers, dan heet dat contango, eronder backwardation. Op de vervaldatum sluit het verschil, omdat de future dan tegen de spotkoers wordt afgerekend. Wie een positie langer wil aanhouden, moet die vóór de vervaldatum doorrollen naar het volgende contract en betaalt daarbij de basis.

Perpetual futures: futures zonder vervaldatum

Een perpetual future, kortweg perp, is een future zonder vervaldatum. Je kunt de positie zo lang aanhouden als je margin toelaat. Zodat de contractprijs toch niet wegloopt van de spotkoers, bestaat de fundingrate. Noteert de perp boven de spotkoers, dan betalen de longposities op vaste momenten een klein percentage aan de shortposities. Noteert hij eronder, dan gaat de betaling andersom. Zo loont het voor handelaren om een afwijking te dichten, en blijft het contract dicht bij de markt.

Over je positie beslist daarbij niet de laatste handelskoers, maar de markprijs. De beurs berekent die uit een index van meerdere spotmarkten, zodat één uitschieter in het eigen orderboek geen liquidaties veroorzaakt. Afgerekend wordt meestal in stablecoins als USDT of USDC, bij sommige contracten ook in de munt zelf.

Perpetual futures zijn bij handelaren zo populair omdat ze drie dingen combineren: shortposities zonder leenconstructie, hefboom zonder krediet en geen vervaldatum om in de gaten te houden. De prijs daarvoor is de fundingrate, die bij een longpositie bijna altijd verschuldigd is.

Futures of perpetual futures: de verschillen op een rij

In de praktijk betekent dat: wie een bezit een paar weken wil afdekken of een duidelijke mening over een datum heeft, kan goed uit de voeten met een future met vervaldatum. Wie kortetermijn handelt en posities flexibel wil openen en sluiten, kiest de perp en rekent de fundingrate mee in de kosten.

Fundingrate: wat een perpetual-positie echt kost

De fundingrate is de lopende prijs van een perpetual future. Ze wordt berekend over de waarde van de positie, niet over je margin, en op vaste tijdstippen afgerekend. Bij OKX gebeurt dat elke acht uur, dus drie keer per dag. Wie op het afrekenmoment een positie heeft, betaalt of ontvangt het bedrag, ongeacht hoe lang de positie al openstaat.

Wij hebben alle 270 afrekeningen van de perpetuals op bitcoin, ether en solana bij OKX van 5 augustus tot 2 november 2026 geanalyseerd, op basis van de openbare marktdata van de beurs. Het resultaat is duidelijk: bij de bitcoin-perpetual betaalden de longposities bij 92 procent van de afrekeningen, bij ether bij 89 procent, bij solana bij 71 procent. Het afzonderlijke tarief is klein, gemiddeld 0,0056 procent per afrekening bij bitcoin. Maar over 90 dagen telt het op.

Voor een longpositie met tien keer hefboom betekent dat: wie drie maanden lang voor 10.000 dollar aan bitcoin aanhield, betaalde 151 dollar funding, ruim 15 procent van zijn inleg van 1.000 dollar. Daar komen de handelskosten bij openen en sluiten nog bij. Shortposities ontvingen deze bedragen in dezelfde periode. De rekensom laat zien waarom perpetual futures gemaakt zijn voor de korte termijn en minder voor lang aanhouden.

Perpetual futures en de regels van de ESMA

Futures en perpetual futures op cryptoactiva zijn derivaten en daarmee financiële instrumenten onder de richtlijn MiFID II. De cryptoverordening MiCA regelt ze niet; die geldt voor het kopen, ruilen en bewaren van cryptoactiva. Voor jou als belegger betekent dat: een beurs heeft voor de spothandel een MiCA-vergunning nodig en voor futures daarnaast een vergunning als beleggingsonderneming. Veel grote beurzen hebben daarom in de EU aparte dochterondernemingen voor derivaten opgericht.

Op 24 februari 2026 heeft de Europese effectentoezichthouder ESMA verduidelijkt dat de productnaam er niet toe doet: ook contracten die als perpetual worden verkocht, kunnen onder de regels voor CFD's vallen. Voor particulieren gelden daar een maximale hefboom van 2 op cryptoactiva, een gedwongen sluiting bij 50 procent van de vereiste margin en een bescherming tegen verlies van meer dan het rekeningsaldo.

Crypto futures in Nederland: beurzen met een EU-vergunning

Zes aanbieders bieden particulieren in Nederland futures of perpetual futures aan via een eigen onderneming met een vergunning in de EU. Alle zes staan bij bitcoin tot tien keer hefboom toe. De tabel toont de stand van 2 november 2026, volgens de contractdocumenten en hulppagina's van de aanbieders.

Coinbase, OKX en One Trading bouwen hun perpetuals als futures met een looptijd van vijf jaar. Voor jou als handelaar gedragen ze zich als perpetuals, want een fundingrate houdt ze bij de spotkoers. Juridisch zijn het futures, en futures zijn uitgezonderd van de regels voor CFD's, zo staat het ook in het besluit van de AFM uit 2019. Kraken, Gemini en Robinhood bieden perpetuals zonder vervaldatum. Kraken stuurt de orders naar een gereguleerd handelsplatform van zijn Britse dochter Crypto Facilities, Coinbase naar zijn Amerikaanse termijnbeurs. Bij OKX is de beurs zelf je tegenpartij en dekt elke transactie af binnen de OKX-groep, zoals de productpagina van de X-Perps en de gebruiksvoorwaarden beschrijven.

Om te beginnen liggen de beurzen voor de hand waar je ook munten op de spotmarkt koopt. Bij OKX en Coinbase vallen spotrekening en futuresrekening onder hetzelfde merk, en beide beurzen hebben voor de spothandel een MiCA-vergunning. Voordat je futures kunt handelen, toetst de beurs je kennis en ervaring met derivaten, zoals MiFID II voorschrijft. Welke andere platforms in Nederland actief zijn, zie je in onze vergelijking van het beste cryptoplatform.

Margin en liquidatie bij futures trading

Voor elke futurespositie stort je een onderpand, de margin. De verhouding tussen positiewaarde en margin is je hefboom: stort je 1.000 dollar voor een positie van 10.000 dollar, dan handel je met tien keer hefboom. Loopt de koers tegen je in, dan smelt de margin. Zakt ze onder de onderhoudsmarge, dan sluit de beurs de positie gedwongen, dat is de liquidatie. Bij tien keer hefboom volstaat daarvoor een tegenbeweging van ongeveer 9,5 procent. Hoe je liquidatieprijs en positiegrootte zelf berekent, lees je in onze gids leverage trading crypto.

De meeste beurzen bieden twee soorten margin. Bij geïsoleerde margin staat alleen het onderpand van die ene positie op het spel, bij cross margin dient je hele rekeningsaldo als onderpand. Cross margin stelt de liquidatie uit, maar kan in het ergste geval de hele rekening kosten.

Perp-DEX: perpetual futures zonder centrale beurs

Perpetual futures bestaan ook op gedecentraliseerde beurzen, zogenoemde perp-DEX. Daar handel je rechtstreeks vanuit je eigen wallet, zonder account en meestal zonder identiteitscontrole. Een smart contract of een eigen blockchain regelt de afwikkeling, je onderpand staat in een contract in plaats van bij een beurs. De bekendste perp-DEX is Hyperliquid, daarnaast zijn er platforms als Lighter, Aster en dYdX.

In zijn gebruiksvoorwaarden sluit Hyperliquid personen uit de Verenigde Staten, uit de Canadese provincie Ontario en uit gesanctioneerde gebieden uit; Nederland hoort daar niet bij. Bij bitcoin staat het platform tot 40 keer hefboom toe, bij ether tot 25 keer. Een vergunning in de EU hebben perp-DEX niet, en de beschermingsregels voor particulieren gelden er niet: er is geen Europese hefboomlimiet, geen bescherming tegen een negatief saldo en geen toezichthouder voor een geschil. Daar komen eigen risico's bij, zoals een fout in het smart contract of het uitvallen van de prijsbron.

Belasting op crypto futures in Nederland

Voor particulieren vallen crypto en beleggingen zoals futures meestal in box 3. Belast wordt dan niet je echte winst, maar een vast rendement over je vermogen op 1 januari. Voor 2026 rekent de Belastingdienst met 6,00 procent op beleggingen en andere bezittingen en een tarief van 36 procent, boven een heffingsvrij vermogen van 59.357 euro per persoon. Wie zeer actief en beroepsmatig handelt, kan met zijn resultaten in box 1 terechtkomen. Dit is geen belastingadvies.

Voor wie futures trading met crypto geschikt is: ons oordeel

Crypto futures zijn een krachtig gereedschap voor twee taken. Je dekt er een bezit mee af tegen dalende koersen zonder munten te verkopen, en je zet een mening over de koers om met weinig vastgelegd kapitaal, in beide richtingen. Voor beide volstaat een lage hefboom.

Ons advies: handel perpetual futures bij een beurs die in de EU een vergunning als beleggingsonderneming heeft, en reken de fundingrate als vaste kostenpost mee. Onze analyse laat zien dat een longpositie in de bitcoin-perpetual bijna altijd betaalt; wie langer dan een paar weken long wil blijven, koopt de munt vaak goedkoper direct. Voor de aankoop zonder hefboom vind je de beurzen met vergunning in ons overzicht van crypto exchanges met MiCA-vergunning.

Futures en perpetual futures zijn complexe producten met hefboom, je kunt je volledige inleg verliezen. Deze gids is geen beleggingsadvies. De links naar OKX en Coinbase zijn partnerlinks, zonder extra kosten voor jou.