Play to earn uitgelegd: acht gametokens staan in 2026 zo'n 99 procent onder hun top

Play to earn ("spelen om te verdienen") staat voor computergames waarin je voor speeltijd, overwinningen of voltooide opdrachten cryptomunten en NFT's krijgt, die je op een exchange kunt omwisselen voor euro's. Het model beleefde van 2020 tot eind 2021 een hausse en is sindsdien bijna volledig ingestort: acht van de bekendste gametokens noteerden op 11 november 2026 volgens CoinGecko tussen 98,8 en 99,9 procent onder hun all-time high.

Deze uitleg laat zien hoe de beloningen technisch ontstaan, waarom het economische model tegen zijn grenzen aanloopt en welke regels er binnen de Europese regelgeving gelden. Wie met games geld wil verdienen, vindt hier de cijfers waarmee je een aanbod vooraf kunt inschatten.

Wat is play to earn? Games die tokens en NFT's als beloning uitkeren

In een gewone game is niets van wat je verzamelt van jou. Zwaarden, skins of speelgeld staan op de servers van de maker, en doorverkopen buiten de game is meestal verboden. Play-to-earn-games draaien dat om: personages, grond en uitrusting zijn NFT's, unieke tokens op een blockchain die in je eigen wallet staan. Daarbij komt minstens één fungibele token, een uitwisselbare spelvaluta die de game als beloning uitkeert en die op crypto-exchanges wordt verhandeld.

Veel games werken met twee tokens. De eerste is een governancetoken met een vaste maximale hoeveelheid, waarmee houders over de ontwikkeling stemmen; bij Axie Infinity is dat AXS (zie de Axie Infinity koers verwachting). De tweede is de eigenlijke beloningsvaluta zonder vaste bovengrens; bij Axie was dat Smooth Love Potion (SLP). Daarnaast zijn er virtuele werelden zoals The Sandbox of Decentraland, waarin gebruikers digitale percelen kopen en verhuren. De NFT's worden verhandeld op eigen marktplaatsen van de games of op algemene NFT-platforms.

Play to earn, play and earn en GameFi

GameFi is de overkoepelende term voor de combinatie van gamen en gedecentraliseerde financiële toepassingen, zoals staking, uitlenen of liquiditeitspools binnen een game. Sinds de ineenstorting van de beloningsvaluta's noemen veel studio's hun games liever "play and earn": het speelplezier moet voorop staan, de tokens zijn bijzaak. Voor jou als speler verandert de naam weinig. Doorslaggevend blijft waar het geld voor de uitbetaling vandaan komt.

Tokenuitgifte in de game-economie: waar het geld voor de beloningen vandaan komt

Tokenuitgifte (emissie) is het doorlopend uitgeven van nieuwe tokens door een protocol. Precies zo ontstaan beloningen in play-to-earn-games: de game slaat bij elke overwinning of dagelijkse opdracht nieuwe eenheden van de spelvaluta aan. Die eenheden hebben alleen een prijs als iemand anders ze koopt. Kopers zijn meestal nieuwe spelers die tokens nodig hebben om personages te fokken, uitrusting te verbeteren of überhaupt in te stappen.

Daaruit volgt een eenvoudig mechanisme. Zolang er meer nieuwkomers bijkomen dan er spelers uitbetalen, stijgt de koers van de beloningsvaluta. Zodra de instroom afneemt, drukken de verkopen van bestaande spelers de prijs, de beloning in euro's krimpt, nog meer spelers stoppen en de neerwaartse spiraal versnelt. Economen spreken bij zulke modellen van afhankelijkheid van nieuwe instroom.

Sinks: hoe games tokens weer innemen

Tegen inflatie zetten ontwikkelaars zogeheten sinks in. Een sink is elke spelfunctie die tokens blijvend vernietigt, zoals kosten voor fokken, reparaties of toernooien. Een game is alleen stabiel als de sinks op termijn minstens evenveel tokens verbranden als de beloningen nieuw aanmaken. In de praktijk lukte dat bijna geen enkele titel, omdat elke hogere vergoeding spelers het rendement afneemt waarvoor ze kwamen.

Axie Infinity in 2021: het beurzenmodel op de Filipijnen

Het bekendste voorbeeld is Axie Infinity van de Vietnamese studio Sky Mavis. Spelers hadden drie Axies nodig, kleine vechtmonsters als NFT's, waarvan de prijzen in de hausse van 2021 sterk stegen. Wie die niet kon betalen, werd beursspeler (scholar): een manager of een gilde zoals Yield Guild Games leverde de personages, en de speler stond in ruil een deel van zijn SLP-beloningen af.

Vooral op de Filipijnen werd de game tijdens de pandemie een bron van inkomsten. Een rapport van analysebureau Naavik, waarover vakportaal Forkast in november 2021 berichtte, telde 55 procent van de spelers op de Filipijnen en tot 1,95 miljoen dagelijks actieve gebruikers in oktober 2021. Tegelijk stelde het rapport vast dat de dagelijkse inkomsten van een doorsnee speler sinds augustus 2021 onder het Filipijnse minimumloon van 7,03 dollar lagen, met uitzondering van de best geplaatste spelers.

De oorzaak lag in de koers van de beloningsvaluta. SLP bereikte in 2021 zijn top, afhankelijk van de bron op 0,40 tot 0,42 dollar, en stond in november 2021 nog maar op 0,066 dollar. Op 11 november 2026 kost een SLP volgens CoinGecko 0,00047 dollar. Wie toen voor 100 dollar aan beloningen bij elkaar speelde en vasthield, bezit nu tokens ter waarde van zo'n 12 cent.

Ronin-hack in 2022: zo'n 620 miljoen dollar uit de bridge van de game

In maart 2022 volgde een tweede klap. Axie Infinity draaide op Ronin, een eigen blockchain van Sky Mavis die via een bridge met Ethereum was verbonden. Een bridge is een programma dat tokens op de ene blockchain vastzet en op een andere een tegenhanger uitgeeft. Op 23 maart 2022 gebruikten aanvallers de sleutels van vijf van de negen validators om opnames uit deze bridge te ondertekenen. De diefstal werd pas op 29 maart ontdekt en gemeld.

De Amerikaanse federale politie FBI schatte de schade op zo'n 620 miljoen dollar in ether en stablecoins en schreef de aanval in april 2022 toe aan de Noord-Koreaanse Lazarus-groep. Afhankelijk van de etherkoers op de peildatum noemen berichten bedragen tussen 540 en 625 miljoen dollar. Voor spelers liet de zaak zien dat een game niet alleen een economisch, maar ook een technisch risico draagt: wie waarde aanhoudt op een eigen blockchain van een game, is afhankelijk van het beveiligingsmodel daarvan.

Gametokens in 2026: acht munten staan bijna 99 procent onder hun all-time high

Onze analyse vat de stand van 11 november 2026 samen. We hebben de actuele koersen en all-time highs van acht game- en metaversetokens bij CoinGecko opgevraagd. Zeven van de acht bereikten hun top tussen juli en november 2021, alleen Ronin (RON) in maart 2024. De kleinste afstand bedraagt 98,8 procent (Decentraland en Immutable), de grootste 99,9 procent (SLP).

• Axie Infinity (AXS): top 164,90 dollar in november 2021, nu 0,80 dollar
• The Sandbox (SAND): top 8,40 dollar, nu 0,043 dollar
• Gala (GALA): top 0,82 dollar, nu 0,0015 dollar, zie de Gala koers verwachting
• Yield Guild Games (YGG), de gilde achter veel beurzen: top 11,17 dollar, nu 0,021 dollar
• Ronin (RON): top 4,45 dollar in maart 2024, nu 0,045 dollar

De marktkapitalisatie van Axie Infinity ligt met zo'n 141 miljoen dollar nog net voor Decentraland en The Sandbox. Ter vergelijking: alleen de hackers haalden in 2022 al ruim vier keer dit bedrag uit de Ronin-bridge. Belangrijk om het te plaatsen: een min van 99 procent betekent dat een token vanaf de bodem honderdvoudig zou moeten stijgen om de oude top weer te bereiken.

Ember Sword en Nyan Heroes: studio's sluiten bij gebrek aan financiering

Met de koersen viel ook de financiering van veel studio's weg. In mei 2025 stopte het Ethereum-rollenspel Ember Sword, zoals vakportaal Decrypt meldde. Studio Bright Star Studios had voor virtuele percelen als NFT's toezeggingen van 203 miljoen dollar opgehaald bij bijna 35.000 spelers en wees als reden voor het einde op een gebrek aan geld om door te gaan. De token EMBER stond op dat moment meer dan 99 procent onder zijn top. In dezelfde maand sloot de Solana-shooter Nyan Heroes om dezelfde reden.

Analyseplatform DappRadar telde in het tweede kwartaal van 2025 zo'n 300 blockchaingames die in het kwartaal ervoor nog actief waren en daarna geen enkele transactie meer registreerden. Voor het derde kwartaal van 2025 meldde DappRadar gemiddeld 4,66 miljoen dagelijks actieve wallets in blockchaingames, 4,4 procent minder dan in het kwartaal daarvoor. Een rapport van investeerder Caladan concludeerde volgens CoinDesk in april 2026 dat meer dan 90 procent van de sinds 2020 gelanceerde Web3-games is mislukt, nadat er zo'n 15 miljard dollar in de sector was gestoken.

Wat een sluiting betekent voor NFT's en tokens

Sluit een game, dan blijven je NFT's weliswaar in je wallet. Zonder servers, spelwereld en marktplaats hebben ze echter geen functie meer en meestal ook geen kopers. De token wordt vaak nog verhandeld, maar verliest de vraag vanuit de game. Een terugbetaling van aankopen van percelen of personages is in de gebruiksvoorwaarden van zulke projecten doorgaans niet voorzien.

Tokenverdeling en inkomstenbron: zo herken je een levensvatbare cryptogame

Een garantie bestaat niet, maar een aantal kengetallen kun je vóór de eerste aankoop nalezen. De meeste projecten publiceren ze in hun whitepaper of documentatie:

• Tokenverdeling: welk deel is van team, investeerders en stichting? Grote aandelen met korte lock-ups betekenen verkoopdruk.
• Unlocks: wanneer komen vastgezette tokens vrij? Grote data publiceren de projecten meestal zelf, unlockkalenders bundelen ze.
• Beloningen tegenover sinks: vermeldt het project hoeveel tokens het dagelijks uitgeeft en hoeveel het verbrandt?
• Inkomstenbron: verdient de studio met de game zelf geld, bijvoorbeeld door verkopen aan spelers die niet op rendement uit zijn, of alleen met token- en NFT-verkopen?
• Instapkosten: moet je NFT's kopen voordat je de eerste beloning krijgt? Dan draag je vanaf dag één het koersrisico.

Een game die zonder tokens niet leuk is, heeft op termijn geen kopers voor zijn beloningen. Dat was de belangrijkste les van Axie Infinity, en die geldt voor elk nieuw project.

NFT's en walletgoedkeuringen: de beveiligingsrisico's van cryptogaming

Cryptogames vragen om een wallet, en juist daar slaan oplichters toe. Veel voorkomend zijn nepsites voor zogenaamd gratis NFT's of tokenverdelingen en goedkeuringen waarmee je een smart contract onbeperkt toegang geeft tot je tokens. Een walletgoedkeuring, in het Engels approval, is een toestemming die je met je handtekening geeft en die blijft bestaan tot je haar intrekt.

Drie gewoontes verkleinen het risico flink. Gebruik voor games een aparte wallet met een klein saldo en bewaar grotere bedragen apart. Lees vóór elke handtekening welke rechten een site vraagt. Controleer regelmatig via een blockchain-explorer welke goedkeuringen nog openstaan, en trek oude in. De Ronin-zaak vergeten velen: ook de infrastructuur van een game kan worden aangevallen zonder dat jij een fout maakt.

Wat beloningen en verkopen van gametokens betekenen voor je aangifte, lees je in onze gids over crypto en belasting.

MiCA en gametokens: welke regels gelden voor in-game valuta

De Europese verordening betreffende markten in cryptoactiva, kortweg MiCA, geldt sinds 30 december 2024 volledig. Ze beschouwt fungibele gametokens zoals AXS of SAND als cryptoactiva: wie ze openbaar aanbiedt of tot een handelsplatform wil laten toelaten, heeft in principe een whitepaper nodig, en exchanges die ze in de EU verhandelen, hebben een vergunning nodig. Uitgezonderd zijn unieke, niet-uitwisselbare cryptoactiva, dus typische NFT's van afzonderlijke personages. MiCA kent ook uitzonderingen voor tokens die alleen binnen een beperkt netwerk kunnen worden ingewisseld.

Voor jou betekent dat: koop je gametokens op een exchange met een MiCA-vergunning, dan gelden daar regels voor bewaring en scheiding van klantgeld. Voor de game zelf, de beloningen en de NFT's bestaat die bescherming niet. Welke aanbieders je kunt vergelijken, zie je hieronder.

Play to earn: beloningen houden alleen stand zolang nieuwe spelers betalen

Play to earn heeft laten zien dat blockchaingames echt eigendom van digitale voorwerpen mogelijk maken. Als inkomstenbron heeft het model niet standgehouden: acht grote gametokens staan bijna 99 procent onder hun top, en het merendeel van de games uit de hausse is gesloten. Wil je toch instappen, dan helpen drie stappen:

1. Tokens alleen bij aanbieders met vergunning kopen: vergelijk aanbieders in de vergelijking om bitcoin en crypto te kopen voordat je gametokens aanschaft.
2. Een aparte wallet voor games inrichten: een eigen softwarewallet met een klein saldo beperkt de schade bij een verkeerde goedkeuring.
3. Elke beloning vastleggen: noteer instroom en verkopen met datum en waarde; een crypto-belastingtool doet dat automatisch en maakt je aangifte makkelijker.

Reken er bij elke game op dat tokens en NFT's hun waarde volledig kunnen verliezen. Speel alleen met geld waarvan je het verlies kunt dragen.

(Per 11 november 2026. Dit artikel is geen beleggingsadvies. Koersen en tarieven veranderen; controleer de voorwaarden bij de aanbieder voordat je koopt.)